News (strona 3 z 56)

W XVI-wiecznej Holandii działał artysta, którego życie mogłoby posłużyć za scenariusz filmu o triumfie talentu nad przeciwnościami losu. Hendrik Goltzius, urodzony w 1558 roku w rodzinie o artystycznych tradycjach, w dzieciństwie doznał poważnego urazu – jego prawa ręka została zdeformowana po upadku na rozżarzone węgle. Ta sama ręka miała później tworzyć dzieła tak doskonałe technicznie, że historycy sztuki stawiają go ponad samym Dürerem.

Zwycięstwo w Bitwie Warszawskiej w sierpniu 1920 roku odmieniło losy wojny polsko-bolszewickiej, lecz nie zakończyło konfliktu. Michaił Tuchaczewski, dowódca sowieckiego Frontu Zachodniego, wycofał swoje wojska za linię Niemna, Szczary i Świsłoczy, wciąż przekonany o możliwości odwrócenia losów kampanii.

Irlandzkie kroniki nazywały go „Niszczycielem”, a on sam doszedł do władzy przez zamordowanie poprzednika. Malcolm II rządził Szkocją przez niemal trzy dekady i to w czasach, gdy większość monarchów tego regionu kończyła życie znacznie szybciej i znacznie bardziej gwałtownie.

Gustaw August Paszkiewicz przeszedł jedną z najbardziej kontrowersyjnych metamorfoz w historii polskiego wojska. Człowiek, który jako zastępca Komendanta Głównego Związku Walki Zbrojnej sprawował zwierzchnictwo nad konspiracją, zaledwie kilka lat później osobiście kierował jej likwidacją.

Nikolaus Ernst Hornig, zwany Klausem, był niemieckim oficerem policji i prawnikiem, który jesienią 1941 roku w okupowanej Polsce odmówił wykonania rozkazu rozstrzelania sowieckich jeńców wojennych. Powołał się przy tym na paragraf 47 wojskowego kodeksu karnego, dający żołnierzowi prawo do niewykonania rozkazu, jeśli rozpoznaje w nim przestępstwo. Ta postawa kosztowała go wieloletnie więzienie i internowanie w obozie koncentracyjnym, lecz uczyniła zeń jednego z niewielu udokumentowanych przypadków skutecznej odmowy w strukturach III Rzeszy.

Policjant Willem Ragut nosił przy sobie dwa pistolety i potrafił z nich korzystać nawet leżąc na bruku z kulą w ciele. Ta przezorność kosztowała życie jednego z najodważniejszych holenderskich partyzantów, który właśnie go zastrzelił. Jan Bonekamp, zginął wykonując wyrok na człowieku, którego nienawidził cały podziemny Zaandam.

Leonard Rhinelander pochodził z jednej z najstarszych i najbogatszych rodzin Nowego Jorku. Gdy w 1924 roku poślubił Alice Jones, córkę angielskich imigrantów z klasy robotniczej, nikt nie podejrzewał, że ten związek wstrząśnie fundamentami amerykańskiego społeczeństwa. Miesiąc po ślubie prasa odkryła, że Alice miała mieszane pochodzenie rasowe. Rozpętało się piekło, które ujawniło całą hipokryzję ówczesnej Ameryki.

Średniowieczna Norwegia znała wiele brutalnych metod pozbawiania przeciwników politycznych władzy, ale to, co spotkało króla Magnusa IV, przeszło do historii jako szczególnie wyrafinowana forma okrucieństwa. Okaleczony, oślepiony i zamknięty w klasztorze władca miał już nigdy nie stanowić zagrożenia dla swoich wrogów. Problem w tym, że nikt nie przewidział, iż ten pozornie zneutralizowany rywal jeszcze wróci do gry o norweski tron.

W siedemnastowiecznej Holandii jeden malarz potrafił uchwycić duszę całego społeczeństwa. Frans Hals, urodzony w ogarniętej wojną Antwerpii, stał się kronikarzem złotego wieku niderlandzkiego mieszczaństwa. Jego pędzel rejestrował zarówno dostojnych regentów, jak i wesołych pijaków.

Marcjan Aleksander Ogiński przeszedł drogę od prawosławnego magnata do katolickiego kanclerza, od bohatera wojennego do spiskowca. Jego historia pokazuje, jak skomplikowane były lojalności i ambicje w siedemnastowiecznej Rzeczypospolitej.

Galicja roku 1846 stała się areną jednej z najbardziej krwawych rozpraw klasowych w dziejach ziem polskich. Około trzech tysięcy szlachciców straciło życie, a dziewięćdziesiąt procent dworów w regionie tarnowskim legło w gruzach. Za kulisami tej tragedii stał austriacki urzędnik, który zamienił chłopską frustrację w narzędzie polityczne.

Chrystian X zapisał się w historii jako władca, który odmówił opuszczenia swojego kraju w obliczu niemieckiej inwazji. Jego postawa podczas II wojny światowej uczyniła go żywym symbolem duńskiego oporu, choć droga do tej roli wiodła przez poważne kryzysy polityczne i bolesne kompromisy z parlamentem.

Szef bostońskiej mafii irlandzkiej przez lata działał jako informator FBI, dostarczając informacje o konkurencyjnych gangach. W zamian federalni przymykali oko na jego zbrodnie. Gdy układ się rozpadł, rozpoczęła się jedna z najdłuższych ucieczek w historii amerykańskiego wymiaru sprawiedliwości.

Roman Abraham należał do tych oficerów, których biografie czyta się jak scenariusz filmu przygodowego. Doktor praw, który tytuł naukowy zdobył podczas leczenia w szpitalu wojennym, a następnie przez kolejne lata prowadził swoich żołnierzy przez najkrwawsze bitwy odrodzonej Polski.

W 1107 roku z norweskich fiordów wypłynęła flota sześćdziesięciu okrętów z pięcioma tysiącami wojowników na pokładzie. Na ich czele stał król Sigurd I, który zamierzał dotrzeć do Ziemi Świętej i wesprzeć młode państwa krzyżowców w walce z muzułmanami. Wyprawa ta zapisała się w historii jako pierwsza krucjata prowadzona osobiście przez europejskiego monarchę.

Jesienią 1943 roku rozegrał się jeden z najbardziej spektakularnych pojedynków wywiadowczych II wojny światowej. Czterej niemieccy dowódcy U-Bootów planowali ucieczkę z kanadyjskiego obozu jenieckiego, podczas gdy okręt podwodny miał przepłynąć ocean, by zabrać ich do Niemiec. Żadna ze stron nie wiedziała jednak, że przeciwnik zna jej karty.

Tłumy szukające rozrywki, sceny tonące w blasku reflektorów, tysiące rąk uniesionych ku niebu. Festiwale muzyczne kojarzą się z radością i wolnością. Jednak za kulisami tej baśni kryją się historie, o których organizatorzy woleliby zapomnieć. Od płonących klubów nocnych przez gang motocyklowy jako ochronę, aż po producentów z rewolwerami w kieszeniach.

W latach okupacji niemieckiej w Łodzi funkcjonował jeden z najbardziej przerażających obozów w całej okupowanej Europie. Cierpieli tam wyłącznie najmłodsi, pozbawieni opieki dorosłych, zdani na łaskę bezwzględnych oprawców.

Howard Carter, odkrywca grobu Tutanchamona, przez całe życie zmagał się z brakami w formalnym wykształceniu. Jako dziecko o słabym zdrowiu pobierał nauki w prowizorycznych szkołach prowadzonych przez kobiety, a jego listy z egipskich wypraw roiły się od błędów ortograficznych. Mimo to zdołał wznieść się na szczyty światowej archeologii, dowodząc, że pasja i zdolności mogą przeważyć nad brakiem akademickich kwalifikacji.

W chaosie wielkiego odwrotu i równie gwałtownej kontrofensywy sierpnia 1920 roku rozgrywały się dziesiątki lokalnych starć, które decydowały o losach całych jednostek. Pod niewielką wsią Leman na pograniczu mazurskim doszło do tragedii, która wstrząsnęła opinią publiczną i na długie lata utrwaliła się w zbiorowej pamięci jako symbol bolszewickiego barbarzyństwa.

W historii wojen XVII wieku niewiele postaci łączyło w sobie tak odmienne światy jak Piotr Konaszewicz-Sahajdaczny. Wykształcony w prestiżowej Akademii Ostrogskiej, pracujący jako nauczyciel i asystent sędziego, wybrał życie kozackiego wojownika na Siczy Zaporoskiej. Ta niezwykła droga zaprowadziła go na szczyt kozackiej hierarchii i uczyniła jednym z najgroźniejszych wrogów Imperium Osmańskiego.

W 1996 roku amator poszukiwacz natknął się na brzegu rzeki Tollense na ludzką kość z tkwiącym w niej brązowym grotem. To odkrycie zapoczątkowało badania, które ujawniły ślady monumentalnego starcia sprzed ponad trzech tysięcy lat.

Na przełomie 1942 i 1943 roku w łódzkim getcie funkcjonowało miejsce, które SS-Obergruppenführer Oswald Pohl wymieniał jednym tchem obok Auschwitz, Dachau i Buchenwaldu. Kinder-KL Litzmannstadt był jedynym niemieckim obozem koncentracyjnym na terenach okupowanej Polski stworzonym specjalnie dla polskich dzieci. Za jego drutami znalazły się wojenne sieroty oraz synowie i córki działaczy podziemia.

William Howard Taft przeszedł do historii jako jedyny Amerykanin, który piastował zarówno urząd prezydenta, jak i prezesa Sądu Najwyższego. Jednak droga do najwyższych stanowisk w państwie nie była dla niego pasmem sukcesów, lecz raczej ciągłym kompromisem między własnymi ambicjami a oczekiwaniami otoczenia. Ten wybitny prawnik i zdolny administrator okazał się jednak kiepskim politykiem, a jego czteroletnia kadencja w Białym Domu stała się źródłem frustracji zarówno dla niego samego, jak i dla amerykańskiego społeczeństwa.

Edward John Smith, legendarny kapitan RMS Titanic, przez dekady budował reputację niezawodnego dowódcy transatlantyckich olbrzymów. Nazywany „Kapitanem milionerów”, cieszył się bezgranicznym zaufaniem najbogatszych pasażerów White Star Line. Jego kariera, która rozpoczęła się od skromnej posady chłopca pokładowego, miała zakończyć się triumfalnym dziewiczym rejsem największego statku świata.