News (strona 9 z 56)

Henryk Jędrusik należał do tego pokolenia polskiej inteligencji, które formowało się w przededniu odzyskania niepodległości. Urodzony w 1895 roku w przemysłowych Maczkach koło Sosnowca, dorastał w epoce, gdy nowoczesna pedagogika dopiero torował sobie drogę do konserwatywnych szkół galicyjskich i Królestwa Polskiego.

W latach dwudziestych XV wieku w ujściu rzeki Hamble, nieopodal Southampton, rozegrał się dramat. Miał on związek z Holigostem, jednym z największych okrętów późnego średniowiecza.

Zimnowojenni szpiedzy marzyli o środku, który złamie każdego i wymusi szczerość na najtwardszym przeciwniku. Amerykańska CIA, radzieckie KGB i polski kontrwywiad próbowały stworzyć chemiczną broń przeciw kłamstwu. Żadna z tych służb nie osiągnęła pełnego sukcesu, choć niektóre substancje rzeczywiście potrafiły zachwiać ludzką zdolnością do zatajania informacji.

Nigdy się nie spotkali, a połączyła ich ta sama idea. Jadwiga Andegaweńska i Władysław Warneńczyk zmarli młodo, lecz każde z nich miało do spełnienia misję związaną z losem chrześcijańskiej Europy. Ona doprowadziła do chrystianizacji Litwy i została świętą Kościoła. On poległ pod Warną, próbując ocalić Węgry przed Imperium Osmańskim, i przeszedł do historii jako ostatni krzyżowiec Europy.

Mieczysław Paluch należał do tych Polaków z zaboru pruskiego, którzy przeszli niemal niemożliwą drogę – od służby w armii zaborcy do stanowisk dowódczych w walce o wolną Polskę. Jego biografia pokazuje, jak skomplikowane wybory stawały przed mieszkańcami ziem pruskich u schyłku I wojny światowej.

W małym Bełżcu, miasteczku, które później stanie się synonimem zbrodni, zwykła kobieta podjęła decyzję wartą więcej niż życie. Julia Pępiak w sercu nazistowskiego terroru ukrywała żydowską matkę z córką, ryzykując egzekucję całej rodziny.

Czasem bohaterowie nie noszą mundurów ani orderów. Henryk Sławik, śląski dziennikarz z pięćdziesięcioma procesami sądowymi na koncie, uratował podczas wojny prawie trzydzieści tysięcy ludzi. Większość z nas nigdy nie słyszała jego nazwiska.

Poncjusz Piłat, rzymski prokurator Judei, który umył ręce przed wydaniem wyroku na Jezusa, sam skończył jako samobójca w Rzymie. Jego ciało podobno wędrując po rzekach imperium, wzburzało wody i sprowadzało burze, jakby nawet po śmierci nie mógł znaleźć spokoju.

Jesienią 1031 roku przed poznańskim pałacem stały załadowane wozy. Rycheza zabierała wszystko: biżuterię, księgi, relikwie, a przede wszystkim korony. Jechała do Niemiec. Przez wieki Polacy nazywali ją za to zdrajczynią.

Początek XX wieku przyniósł jeden z najgłośniejszych skandali w dziejach polskiego Kościoła. Sprawa paulina z Jasnej Góry obrosła w sensacyjne szczegóły, które przez miesiące zapełniały łamy gazet. Za fasadą pobożności i kapłańskiego powołania kryła się sieć oszustw, kradzieży i morderstwa.

Były żonami polskich królów. Niejednokrotnie wpływały na decyzję swoich mężów, a jednak ich rola nie została dostatecznie doceniona. Niejednokrotnie odchodziły po cichu, czasami w wielkich cierpieniach. Duszone, otruwane, umierały też przy porodzie. Przyjrzyjmy się wspólnie, jak odchodziły polskie władczynie.

Asasyni – popularni zabójcy, bohaterowie licznych filmów i gier. Istnieli jednak naprawdę i odegrali swoją krwawą rolę w historii. Atakowali najczęściej grupami, używając białej broni. Dążyli do rozgłosu, podobnie jak współcześnie działający terroryści. Jaka jest prawda o ich pochodzeniu i działalności?

Wystawne uczty i ogromne przyjęcia czy może skromne obiady? Na królewskich dworach jedzenie było niezwykle ważne, a kucharze mieli ręce pełne roboty. Każdy władca mógł mieć inne preferencje kulinarne, ale jedno jest pewne – stół pełen pyszności był symbolem bogactwa, statusu i gościnności. Jak ucztowano i co jedzono na królewskim dworze w dawnych wiekach?

Przy boku Zygmunta II Augusta, ostatniego z Jagiellonów na tronie Polski, znajdowało się wiele kobiet. Monarcha ten żenił się aż trzykrotnie. Jednak tylko raz był w szczęśliwym związku. Jego ukochaną wybranką była pochodząca z Litwy Barbara Radziwiłłówna, kobieta obdarzona niepospolitą urodą.

W lutym 1004 roku król niemiecki Henryk II (1002-1024), ostatni przedstawiciel dynastii Liudolfingów, wyprawił się na wschód. Podjęta przez niego wyprawa zakończyła się w ostatecznym rozrachunku klęską. Zrealizowanie planów wojennych uniemożliwiły mu bowiem warunki pogodowe.

Polacy w dobie II wojny światowej dwoili się i troili, by jak najbardziej uprzykrzyć życie Niemcom. Humor pod okupacją podnosił morale, dawał nadzieję na lepszą przyszłość. Jednocześnie umożliwiał skuteczne dokuczenie okupantowi. Był też dziedziną, której potężne Gestapo nie mogło całkowicie kontrolować.

W 1514 roku odbyła się bitwa pod Orszą, podczas której połączone wojska polsko-litewskie pod wodzą hetmana Konstantego Ostrogskiego rozbiły znacznie liczniejszą armię moskiewską. W jaki sposób polskiemu wodzowi udało się zneutralizować przewagę przeciwnika? Jakie były przyczyny, przebieg i skutki bitwy pod Orszą?

Niezwykle piękna, elokwentna i oczytana. Pasjonowała się sztuką i kulturą. Wielu ją podziwiało, ale też wielu krytykowało. Taka właśnie była Markiza de Pompadour. Rozkochała w sobie króla Ludwika XV, ale docenił on nie tylko jej wygląd, a przede wszystkim inteligencję. Ich romans trwał zaledwie kilka lat, ale Markiza de Pompadour pozostała u jego boku aż do śmierci.

Znamy ich ze spisu lektur szkolnych, a teksty ich autorstwa nierzadko gościły w naszych domach już od dzieciństwa. Ich życie jednak nie od początku wyglądało na takie, które miało zaowocować zaistnieniem w kanonie. Często zaczynało się wśród biedy i było naznaczone trudnymi warunkami funkcjonowania. Czym zajmowali się ludzie pokroju Adama Mickiewicza czy Bolesława Prusa, zanim stali się pełnoprawnymi autorami swoich wiekopomnych dzieł?

Henryk Dobrzański „Hubal” urodził się w 1897 roku, w Jaśle. Jego rodzina wyznawała i pielęgnowała wartości patriotyczne, więc młody chłopak już od najmłodszych lat miał w sobie ogromną miłość do kraju. Jego poświęcenia w czasie wojny wspominane są do dziś. Powiedział „Munduru do śmierci nie zdejmę” i tak też się stało. Wiernie służył ojczyźnie i za nią zginął na polu walki.

Na pewno każdy z nas słyszał opowieści o ludziach średniowiecza, niedbających zbytnio o swoją higienę. Mieli oni nie myć się wcale albo robić to bardzo rzadko, załatwiać się w komnatach, maskować odór perfumami. Mówiło się, że średniowieczne miasta były siedliskami nieprzyjemnego fetoru, a fekalia wyrzucało się przez okna. Czy faktycznie ludzie średniowiecza w ogóle nie troszczyli się o zachowanie higieny osobistej? I co wpływało na taki stan rzeczy?

Jan III Sobieski przez historyków uważany jest za bohatera i świetnego władcę. Za życia udało mu się wiele osiągnąć, ale niestety ostatnie lata były dla niego niezwykle trudne i bolesne. Zmagał się z wieloma chorobami, które powoli niszczyły jego organizm. Dolegliwości nie pozwalały mu spać i normalnie funkcjonować za dnia. Dopiero wyczekiwana śmierć przyniosła ulgę.

Wojna krymska, toczona w latach 1853-1856, była jednym z najważniejszych konfliktów w historii XIX wieku. Początkowo starcie toczyło się między Imperium Rosyjskim a Imperium Osmańskim, ale z czasem rozszerzyło się na inne państwa. Jakie były przyczyny, przebieg i skutki wojny krymskiej?

Jerzy IV Wilhelm pojawił się na świecie 29 września 1660 roku w Oławie. Jego matką była księżna Ludwika Anhalt-Dessau, ojcem zaś książę legnicki Chrystian. W 1668 roku Chrystian wziął udział w wolnej elekcji po abdykacji Jana II Kazimierza, jednak nie znalazł poparcia wśród polskiej szlachty.

Aleksander II Romanow zginął w marcu 1881 roku w wyniku zamachu bombowego Ignacego Hryniewieckiego. Bomba, którą rzucono pod nogi cara, przecięła go dosłownie na pół! Co wiemy jeszcze na temat śmierci cara? Dlaczego w ogóle doszło do tego wydarzenia?